खिन्नं चापि सुभाषितेन रमते स्वीयं मनः सर्वदा
श्रुत्वान्यस्य सुभाषितं खलु मनः श्रोतुं पुनर्वाञ्छति।
अज्ञान्ज्ञानवतोऽप्यनेन हि वशीकर्तुं समर्थो भवेत्
कर्तव्यो हि सुभाषितस्य मनुजैरावश्यकः सङ्ग्रहः॥
सुभाषितरत्नमाला ३५
khinnaṁ cāpi subhāṣitena ramate svīyaṁ manaḥ sarvadā
śrutvānyasya subhāṣitaṁ khalu manaḥ śrotuṁ punarvāñchati|
ajñānjñānavatopyanena hi vaśīkartuṁ samartho bhavet
kartavyo hi subhāṣitasya manujairāvaśyakaḥ saṅgrahaḥ||
subhāṣitaratnamālā 35
A man’s mind, even though dejected or depressed, invariably gets attracted by subhashitas or soothing words of wisdom and slowly sheds the dejection and starts to enjoy the nice words
When a man hears the soothing words of wisdom of another person the listeners mind yearns to hear more and more of such words
It is through soothing words of wisdom alone that a man can attract both ignorant and learned person to himself
Therefore every man should invariably and without fail try to accumulate his knowledge in such subhashitams.
स्वीयं own मनः mind खिन्नं sad, dejected अपि च even though सर्वदा always सुभाषितेन through,as a result of wise and soothing words of wisdom रमते becomes attracted, enjoys
अन्यस्य of another person सुभाषितं wise soothing words of wisdom श्रुत्वा hearing मनः mind पुनः श्रोतुं to hear again वाञ्छति yearns खलु surely
अज्ञान् those who have no knowledge ज्ञानवतः people who are learned अपि alos अनेन with this हि alone वशीकर्तुं attracting, bringing to ones side समर्थो capable भवेत् become
अतःtherefore मनुजैः by the people सुभाषितस्य of wise and soothing words of wisdom संग्रहः collection, learning substantially in instalment, कर्तव्यः the nececcity to do आवश्यकः हि is indeed essential
ഖിന്നം ചാപി സുഭാഷിതേന രമതേ സ്വീയം മനഃ സര്വ്വദാ
ശ്രുത്വാന്യസ്യ സുഭാഷിതം ഖലു മനഃ ശ്രോതും പുനര്വ്വാഞ്ഛതി।
അജ്ഞാന്ജ്ഞാനവതോഽപ്യനേന ഹി വശീകര്തും സമര്ഥോ ഭവേത്
കര്തവ്യോ ഹി സുഭാഷിതസ്യ മനുജൈരാവശ്യകഃ സങ്ഗ്രഹഃ॥
സുഭാഷിതരത്നമാലാ ൩൫
ഒരു മനുഷ്യന്റെ മനസ്സ് എത്രയൊക്കെ ദുഃഖിതവും കലുഷവും ആയി തീര്ന്നിട്ടുണ്ട് എങ്കിലും മധുരങ്ങളും ഉപകാരപ്രദങ്ങളും ആയ സുഭാഷിതങ്ങള് ശ്രദ്ധിക്കുമ്പോള് മനസ്സ് തെളിയും. മനസിന് ഉന്മേഷം ഉണ്ടാവും
ആരെങ്കിലും ഗഹനങ്ങളും ജീവിതത്തില് മാര്ഗദര്ശനം നല്കുന്നവയും ആയ സുഭാഷിതങ്ങള് പറയുമ്പോള്, ഉദ്ധരിക്കുമ്പോള് അത്തരം വാക്കുകള് വീണ്ടും വീണ്ടും കേള്ക്കാന് മനുഷ്യന് തീവ്രമായ ആഗ്രഹം ഉണ്ടാവുന്നു.
ആശ്വാസവും മനസ്സിന് തെളിച്ചവും നല്കുന്ന ഇത്തരം സുഭാഷിതങ്ങളിലൂടെ ഒരാള്ക്ക് പണ്ഡിതനേയും പാമരനേയും ഒരുപോലെ ആകര്ഷിച്ചു വശത്താക്കാന് കഴിയും
അതുകൊണ്ട് ജനങ്ങള് മഹദ്വചനങ്ങളും സുഭാഷിതങ്ങളും സംഗ്രഹിച്ചു വയ്ക്കുക എന്നത് ജീവിത ചര്യ ആക്കി മാറ്റേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്.
