आसन्नमेवे नृपतिर्भजते मनुष्यं
विद्याविहीनमकुलीननमसम्स्कृतं वा।
प्रायेण भूमिपतयः प्रमदाः लताश्च
यत्पार्शतो भवति तत्परिवेष्टयन्ति॥३६॥
विष्णुशर्मणः पञ्चतन्त्रे मित्रभेदात्॥
āsannameve nṛpatirbhajate manuṣyaṁ
vidyāvihīnamakulīnanamasamskṛtaṁ vā|
prāyeṇa bhūmipatayaḥ pramadāḥ latāśca
yatpārśato bhavati tatpariveṣṭayanti||36||
viṣṇuśarmaṇaḥ pañcatantre mitrabhedāt||
This is from a narration of a story in Panchatantram in the mitrabhedha section.
Some very important persons always are influenced by the immediate presence, and advise of subordinates in close proximity .. this sort of advice can come from persons among the personal servants of a king or a top bureaucrat, maybe, a household servant or a personal launderer or a barber or a gatekeeper or an arrogant wife or an imbecile progeny. However uneducated and unsuitable they are they influence him with some remarks or advice. As a generalization,the poet says, the kings, ladies and the creepers always simply grow their tendrils and climb up the things which are very near them.
The working of kitchen cabinets in the centres of power are landmarks in the history and growth of any civilization. The great Prince Rama was denied the kingship by Dasartaha sitting in the harem of Kaikeyi, his favourite wife Duryodhana went by the advice of his maternal uncle and ubiquitous companion Sakuni. These are all stories. What happened during contemporary landmarks in history and who wielded the real power are well known...the coterie or kitchen cabinet. Many a times the king or boss signs papers presented to him at home virtually ensuring that he is hanging himself and his image and often the kingdom or organisation he heads is taking an abysmal dip. Instead of being born as a bureaucrat at middle manager lever, it would be more comfortable if one is born as the pet dog of the top boss.
Strangely enough the middle chap when he climbs up the ladder creates his own coterie and old friends and well-wishers are relegated to the dustbin.
ആസന്നമേവേ നൃപതിര്ഭജതേ മനുഷ്യം
വിദ്യാവിഹീനമകുലീനനമസംസ്കൃതം വാ।
പ്രായേണ ഭൂമിപതയഃ പ്രമദാഃ ലതാശ്ച
യത്പാര്ശതോ ഭവതി തത്പരിവേഷ്ടയന്തി॥൩൬॥
വിഷ്ണുശര്മണഃ പഞ്ചതന്ത്രേ മിത്രഭേദാത്॥
വിഷ്ണു ശര്മ്മയുടെ പഞ്ചതന്ത്രത്തില് മിത്രഭേദം എന്ന ഭാഗത്തില് ഒരു കഥ പറയുന്ന അവസരത്തില് കാണുന്ന ഒരു പ്രസ്താവന ആണിത്.
സമൂഹത്തിലും ഉന്നതസ്ഥാനങ്ങളിലും എല്ലാം ഇരിക്കുന്ന വ്യക്തികള് തങ്ങളുടെ ഏറ്റവും അടുത്ത വലയത്തില് നില്ക്കുന്നവരും എപ്പോഴും അക്കാരണം കൊണ്ട് തന്നെ കണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്നവരും ആയ വ്യക്തികളുടെ, (അവര് മിക്കവാറും സേവകന്മാര് ആയിരിക്കും), സാന്നിധ്യവും ഉപദേശവും കൊണ്ട് ഏറെ സ്വാധീനിക്കപ്പെടുന്നു.
ഇത്തരം ഉപദേശങ്ങള് രാജാവിന് കിട്ടുന്നത് വളരെ അടുത്ത് നിന്ന് തന്റെ വ്യക്തിപരമായ ആവശ്യങ്ങള് നിറവേറ്റുന്നതില് ഏറെ സഹായിക്കുന്ന ആളുകളില് നിന്ന് ആവാം, പിന്നെ ഉന്നതസ്ഥാനങ്ങളില് നിയോഗിക്കപ്പെട്ട അധികാരികളില് നിന്ന് ആവാം, വെറുമൊരു വീട്ടുജോലിക്കാരനില് നിന്നാവാം, കൊട്ടാരം അലക്കുകാരനില് നിന്നോ ക്ഷുരകനില് നിന്നോ ആവാം, അല്ല വാതില്ക്കല് കാവല് നില്ക്കുന്ന ആളില് നിന്നോ അഹങ്കാരം തലയ്ക്കു പിടിച്ച ഭാര്യയില് നിന്നോ, വെളിവും വെള്ളിയാഴ്ചയും ഇല്ലാത്ത സ്വന്തം സന്തതിയില് നിന്നോ ആവാം. ഇത്തരം ഉപജാപകര് അറിവും അര്ഹതയും വിവരവും വിവേകവും ഒന്നും ഇല്ലാത്തവര് ആയാലും അവരുടെ വാക്കുകള് രാജാവിനെ ഏറെ സ്വാധീനിക്കും.
കവി പിന്നെ ഒരു തത്വം കൂടി പറയുന്നു. രാജാക്കന്മാരും, സ്ത്രീകളും പിന്നെ വള്ളികളും ഇപ്പോഴും തങ്ങള്ക്ക് ഏറെ അരികെ നില്ക്കുന്ന വസ്തുക്കളെ ആശ്രയിച്ചു അവയില് പടര്ന്നു കയറാന് ശ്രമിക്കുന്നു.
അധികാരകേന്ദ്രങ്ങളുടെ കുശിനിപ്പുരകളില് നടക്കുന്ന കുത്തിതിരിപ്പുകള് പലപ്പോഴും ചരിത്രത്തിന്റെ ഗതി തന്നെ മാറ്റിക്കുറിക്കാറുണ്ട്. രാജാവായി വാഴിക്കുവാന് എല്ലാ വിധത്തിലും ഏറെ അര്ഹാനായിരുന്ന രാമന്റെ പട്ടാഭിഷേകം മുടങ്ങിയത് കൈകേയിയുടെ അന്തഃപുരത്തിലെ ഏഷണി കൊണ്ട് മാത്രമായിരുന്നു. ദുര്യോധനന് തന്റെ ജീവിതം നശിപ്പിച്ചത് തന്റെയൊപ്പം എപ്പോഴും കൂട്ടുകൂടി നടന്നിരുന്ന സ്വന്തം അമ്മാവനായ ശകുനിയുടെ വാക്കുകളും ഉപദേശങ്ങളും അനുസരിച്ച് മുന്നോട്ടു പോയത് കൊണ്ട് മാത്രം ആയിരുന്നു. ഇതൊക്കെ കഥകള്. സമകാലീനമായ ചരിത്ര സംഭവങ്ങള് വിശകലനം ചെയ്തു നോക്കിയാലും ഇത്തരം ഉപജാപകസംഘങ്ങളുടെ സ്വാധീനം നമുക്ക് തിരിച്ചറിയാന് കഴിയും. അധികാരസ്ഥാനത്തോട് അടുത്തു നില്ക്കുന്ന ഒരു സംഘം പലപ്പോഴും അധികാരിയോടൊപ്പം തന്നെ തീരുമാനങ്ങള് എടുക്കുന്നതില് നിര്ണ്ണായകമായ പങ്കു വഹിച്ചിരുന്നു എന്ന് കാണാം.
പലപ്പോഴും രാജാവ് അല്ലെങ്കില് ഭരണാധികാരി തനിക്ക് ഏറെ അടുപ്പമുള്ള വ്യക്തിയോ വ്യക്തികളോ തന്റെ പേരില് പുറപ്പെടുവിക്കുന്ന നിയമങ്ങളിലും കല്പനകളിലും എല്ലാം വിശ്വസിച്ച് രാജമുദ്ര പതിപ്പിക്കുന്നു. പിന്നീട് അത്തരം പ്രവൃത്തി സ്വന്തം നിലനില്പ്പു തന്നെ അപകടത്തില് ആക്കുന്ന തരത്തില് ആയിരിക്കും. ഒരുതരം ആത്മഹത്യ. ഇത്തരം പ്രവൃത്തികള് രാജാവിനേയും രാജ്യത്തെയും പടുകുഴിയിലെയ്ക്ക് വലിച്ചെറിയുന്നു എന്ന വസ്തുത രാജാവ് മനസ്സിലാക്കുന്നേയില്ല.
പലപ്പോഴും ഒരാള് ശരാശരി പ്രാധാന്യം മാത്രമുള്ള സര്ക്കാര് ജോലിയില് എത്തിപ്പെടുന്നതിനേക്കാള് അയാള്ക്ക് ഭേദം ഏറ്റവും ഉയര്ന്ന അധികാരിയുടെ വീട്ടിലെ ഒരു വളര്ത്തു പട്ടി ആവുന്നതാണ്.
രസകരമായ ഒരു വസ്തുത എന്തെന്നാല് താഴെക്കിടയില് ജോലി നോക്കുന്ന അധികാരികള് പോലും എന്തെങ്കിലും ഉയര്ന്ന പദവി കിട്ടിയാല് ഉടനെ തനിക്കുചുറ്റും ഒരു ഉപജാപകസംഘത്തെ ഉണ്ടാക്കിയെടുക്കുന്നു എന്നതാണ്. അതെ സമയം അവര് തങ്ങളുടെ ഉറ്റ സുഹൃത്തുക്കളെ ചവറ്റു കുട്ടയില് എറിയുകയും ചെയ്യും.
